Waarom je steeds stopt met mediteren, en wat je dan doet

Ik mediteer ruim tien jaar. De eerste vijf jaar met vallen en opstaan: weken erin, maanden eruit. Pas de laatste jaren zit ik dagelijks. Als iemand weet hoe het is om steeds te stoppen, ben ik het.

De derde les van mijn cursus gaat over precies dit onderwerp, omdat het de reden is dat de meeste mensen na een goede start toch afhaken. Niet omdat ze de techniek niet begrijpen, maar omdat ze op weerstand stuiten en denken dat dat betekent dat het niet voor hen is.

Wat er gebeurt als je stopt

De eerste dagen is het nieuw en interessant. Dan komt de dag dat je gaat zitten en alleen maar onrust voelt. Of verveling. Of het gevoel dat je iets nuttigers zou moeten doen. Je slaat een dag over. Dan twee. Na een week denk je er niet meer aan, en als je er wel aan denkt, voel je vooral dat je gefaald hebt.

Dat is geen karakterfout. Het is wat een hoofd doet dat gewend is aan prikkels, als je het voor het eerst vijf minuten niets geeft. De weerstand die je voelt is de training. Op dat moment stoppen is alsof je de sportschool verlaat op het moment dat het zwaar wordt.

Weerstand herkennen

Weerstand verkleedt zich. Het zegt zelden: ik wil niet mediteren. Het zegt: ik doe het straks wel. Ik ben vandaag te moe. Dit werkt toch niet voor mij. Ik heb het te druk, juist vandaag. Als je die zinnen hoort in je hoofd, weet je dat je op de goede plek bent aangekomen.

Wat je dan doet: toch gaan zitten. Niet tien minuten, maar twee. De drempel zo laag maken dat je niet meer kunt uitstellen. Twee minuten zitten met weerstand is een betere oefening dan tien minuten zonder.

Volhouden zonder wilskracht

Wilskracht is op na een week. Wat wel werkt:

• Een vast moment, gekoppeld aan iets wat je toch al doet. Na het tandenpoetsen, voor de eerste koffie. Niet "ergens vandaag".
• Een vaste plek. Dezelfde stoel, hetzelfde kussen. Je lichaam leert wat er gaat gebeuren als je daar gaat zitten.
• Korter dan je denkt. Vijf minuten die je elke dag haalt, slaan een half uur dat je twee keer doet.
• Geen streak. Als je een dag mist, begin je de dag erna gewoon weer. Een gemiste dag is geen mislukte week.
• Iemand die het ook doet. Een vaste groep of iemand om het samen mee te houden maakt het verschil tussen een poging en een gewoonte.

Wanneer het makkelijker wordt

Na een paar weken verandert er iets. Niet dat de weerstand verdwijnt, maar je herkent hem sneller en neemt hem minder serieus. Je gaat zitten omdat je weet dat je het daarna beter hebt, niet omdat je het moet. Dat punt bereik je alleen door door de eerste weken heen te gaan, en dat gaat makkelijker als je weet dat de weerstand erbij hoort.

In de cursus oefenen we dit samen, drie weken lang, met een groep van maximaal tien mensen. Lang genoeg om door de eerste weerstand heen te komen, kort genoeg om vol te houden.